Recent nieuws 2026
02 april 2026
Aandacht voor minder bekende details
in de studio:
'Propere stroom' met
en 
Toen mijn studio nog in Mortsel gelegen was tussen 1995 en 2011 had ik veel last van storingen op het stroomnet. Soms was dit in de vorm van kleine spanningsvallen over langere periodes, bv. geen 220 V meer halen tussen 18u en 20u als iedereen aan het koken sloeg, maar meestal waren dit tikjes en storende geluiden die zich via het stroomnet verplaatsten. Er is heel wat kleine en grote industrie rond Antwerpen en in Mortsel zelf had je de grote fabrieken van Agfa. Telkens er ergens een grote machine werd aangeschakeld zag je het licht even dimmen en hoorde je een tik in de luidsprekers en dat gebeurde vele keren per dag. Of dit nog steeds zo is weet ik niet, maar ik had toen in ieder geval al wel een duidelijk besef van wat 'vuile stroom' was en hoe hinderlijk dit was voor een geluidsopnamestudio.
Dus toen ik in 2011 naar Sint-Truiden verhuisde en daar een geheel nieuwe studio kon bouwen heb ik vanaf het eerste ontwerp rekening gehouden met de stroomvoorziening. Eerst en vooral werd er uiteraard een apart stroomcircuit aangelegd dat enkel door de studio wordt gebruikt en heb ik bijzondere aandacht besteed aan het aanleggen van aarding in stervorm vanuit de zekeringkast zodat er alvast nooit aardlussen kunnen ontstaan die brom kunnen veroorzaken.
Om er zeker van te zijn dat er geen spanningsvallen meer mogelijk zijn heb ik toen geïnvesteerd in een APC - SMX3000HV - Smart-UPS X 3000VA:
Dit type professionele UPS (Uninterruptible Power Supply of noodstroomvoorziening) voor servers en data centers zorgt steeds voor een stabiele 230V en filtert alle storingen uit de inkomende netstroom. En omdat het een UPS is mag de netstroom ook helemaal wegvallen en dan schakelt hij over naar stroom uit interne batterijen, waardoor er steeds voldoende tijd rest om bv. de studio netjes uit schakelen en alles te saven wat er nog moet gesaved worden.
Maar ik ben toen nog een stap verder gegaan en heb na de UPS ook nog een FURMAN - P-2300 IT E - Prestige Series Symmetrically Balanced Power Conditioner geplaatst:
Deze Power Conditioner zorgt voor 'symmetrische stroom' volgens net hetzelfde principe dat bij symmetrische geluidsbekabeling gebruikt wordt. Dus in plaats van de 230 V via 1 koperdraad heen te sturen (Live) en via 1 koperdraad draad 0V (Neutral) wordt de 230V in 2 gesplitst en gaat er 115 V in fase over 1 koperdraad en 115 V in tegenfase over de 2de koperdraad (voor de ontvangende apparatuur maakt dit geen verschil uit) en elke storing die onderweg nog zou opgepikt worden heft zich op (fase + tegenfase = 0) wanneer het in de ontvangende apparatuur weer 230 V wordt. Dus alle stroomkabels die uit de FURMAN - P-2300 IT E vertrekken mogen naast bv. USB of UTP kabels liggen zonder risico op storingen.
Een bijkomend voordeel van de FURMAN - P-2300 IT E is ook nog dat deze een speciaal gewikkelde en afgeschermde toroïdale gebalanceerde scheidingstransformator (ringkerntransformator) heeft waardoor de inkomende netstroom 100% gescheiden is van de uitgaande stroom en vice-versa.
Dit is een foto van de binnenkant van een FURMAN - P-2300 IT E:
Er zitten ook nog in:
- Multi-Stage Protection (SMP) technology biedt het hoogste niveau van overspannings- en spanningsbeveiliging dat beschikbaar is
- Linear Filtering Technology (LiFT) biedt AC-stroomfiltering om schone stroom te garanderen voor ongeëvenaarde audio- en videokwaliteit
- Extreme Voltage Shutdown (EVS) circuits detecteren gevaarlijke spanningsschommelingen en schakelt zichzelf en aangesloten apparatuur veilig uit in onveilige omstandigheden
- Ground Fault Circuit Interrupter (GFCI) Il s'agit d'un dispositif différentiel résiduel qui détecte un déséquilibre du courant circulant dans les deux conducteurs de phase. Le courant « manquant » est alors supposément emprunter le conducteur de terre.
- 12 stopcontacten aan de achterzijde verdeeld over 2 van elkaar geïsoleerde banken van 6 stopcontacten
Het enige waar hij wellicht niet tegen kan is een blikseminslag :-)
De APC - SMX3000HV en de FURMAN - P-2300 IT E zijn dus steeds aanwezig geweest in de studio in Sint-Truiden, met 100% 'propere stroom' zonder dat je het ziet, tenzij je in de machinekamer komt en weet naar wat je kijkt. Ik ben al in heel wat studio's geweest en het is mij altijd opgevallen hoe weinig aandacht er aan de stroomkwaliteit besteed werd. En als ik dan zei dat ik tikjes in de luidsprekers hoorde was het antwoord ofwel dat hen dat niet opviel (heel bizar voor iemand die professioneel met geluid bezig is) of dat daar niets aan te doen valt en dat je die toch niet hoorde in de geluidsopnames. Dit vond ik toch steeds een vreemde redenering want je kan net heel veel aan doen aan vuile stroom (maar is niet goedkoop) en waarom zou bv. de analoge elektronica in een microfoonvoorversterker of AD-convertor immuun zijn voor vuile stroom?
Een volgende stap kwam met de upgrade naar Dolby Atmos Music 9.1.6 toen er meteen 10 Genelec 'The Ones' Smart Active Monitors bijkwamen. Elke SAM monitor heeft ingebouwde versterkers, deze hebben uiteraard ook netstroom nodig en al snel merkte ik dat bovenstaande combinatie niet meer voldoende propere stroom kan leveren. Beide toestellen kunnen 10A aan en als de gehele studio in bedrijf is (wat eerder uitzonderlijk is) doen de ingebouwde overbelastingsbeveiligingen hun werk en valt de studio zonder stroom.
Dit heb ik snel kunnen oplossen door de Dolby Atmos Music 9.1.6 monitors een aparte netstroomaansluiting te geven en voor de handigheid heb ik gebruik gemaakt van 4 stuks FURMAN - M-10x E - Merit Series Standard Power Conditioners:
Ik gebruik ze vooral als compacte stekkerdozen (elke FURMAN - M-10x E heeft 10 stroomaansluitingen) naar de 15 Genelec 'The Ones' Smart Active Monitors + 2 Genelec SAM subwoofers + alle andere aanwezige monitors zodat ik alles gegroepeerd kan in- en uitschakelen. Maar de FURMAN - M-10x E hebben ook filtercircuits en bescherming tegen stroompieken dus ze leveren ook tot op zekere hoogte ook propere stroom en beschermen alle monitors tegen problemen op het stroomnet + ze kunnen alle 4 samen 40 A (wat eigenlijk absoluut niet nodig is)
Maar na nog extra aankopen van apparatuur en vooral dan de Apple Mac Pro computer met alles wat daarbij hoort bleek dat de APC - SMX3000HV en de FURMAN - P-2300 IT E weer niet voldoende sterk waren, de geleverde 10 A is net op het randje en er soms ook net te weinig. Ik heb dit een tijdje blijven aanzien tot het echt niet meer verantwoord was om met deze stroomvoorziening nog verder te gaan.
Ik heb dan ook alle synthesizers van de FURMAN - P-2300 IT E afgehaald want deze zijn verantwoordelijk voor 3 A van de beschikbare 10 A en synthesizers zijn minder gebaat bij de symmetrische stroom die de FURMAN - P-2300 IT E produceert. Hierdoor levert de FURMAN - P-2300 IT E nu nog slechts 7 A van de beschikbare 10 A en dat is meer dan voldoende 'headroom' om steeds stabiel te blijven werken.
Maar dan zat ik zonder Power Conditioning of bescherming voor alle synthesizers... en hier stopt dan in principe de 'Aandacht voor minder bekende details in de studio' want om dit probleem definitief op te lossen moet de titel nu zijn:
Nieuw in de machinekamer:
FURMAN - PL-PRO DMC E
Classic Series Advanced Power Conditioner
De FURMAN - PL-PRO DMC E Classic Series Advanced Power Conditioner is eigenlijk zo goed als identiek aan de FURMAN - P-2300 IT E maar dan zonder de ringkerntransformator en de symmetrische stroom + hij kan 16 A aan i.p.v. 10 A. Verder heeft hij exact dezelfde Power Conditioning en ingebouwde beveiligingen:
- Multi-Stage Protection (SMP) technology biedt het hoogste niveau van overspannings- en spanningsbeveiliging dat beschikbaar is
- Linear Filtering Technology (LiFT) biedt AC-stroomfiltering om schone stroom te garanderen voor ongeëvenaarde audio- en videokwaliteit
- Extreme Voltage Shutdown (EVS) circuits detecteren gevaarlijke spanningsschommelingen en schakelt zichzelf en aangesloten apparatuur veilig uit in onveilige omstandigheden
Hij heeft echter geen Ground Fault Circuit Interrupter (GFCI of verliesstroomschakelaar) maar de studio heeft sowieso zijn eigen differentieelautomaat in de zekeringkast en heeft ook geen 2 van elkaar geïsoleerde banken met stopcontacten.
En er zijn ook nog 2 uitschuifbare en dimbare 19" rack lampjes aanwezig en die komen ook nog goed van pas (zie verder).
Samengevat is de FURMAN - PL-PRO DMC E dus de ideale aanvulling van mijn FURMAN - P-2300 IT E.
Dus deze nieuwe FURMAN - PL-PRO DMC E verzorgt de stroom voor alle synthesizers en ik heb de 4 FURMAN - M-10x E die de 15 Genelec 'The Ones' Smart Active Monitors + 2 Genelec SAM subwoofers + alle andere aanwezige monitors beveiligen er ook op aangesloten. Hierdoor kunnen de FURMAN - M-10x E's ook genieten van de veel uitgebreidere beveiligingen in de FURMAN - PL-PRO DMC E (= SMP + LiFT + EVS). En volgens de technische specificaties van alle apparatuur die er op aangesloten is heb ik van de beschikbare 16 A nu nog 5 A headroom over wat ook prima is, maar dat zou enkel in het geval zijn dat alle monitors samen continue op vol vermogen geluid zouden produceren en dat is uiteraard letterlijk nooit het geval. Technisch is dit trouwens ook niet mogelijk omdat ik nooit geluid naar alle monitors tegelijkertijd kan sturen want het is net de bedoeling om te schakelen tussen de verschillende aanwezige monitor sets en het geluid met elkaar te gaan vergelijken.
Btw, ik heb ook van de gelegenheid gebruik gemaakt om een nieuw schakelpaneel te ontwerpen en te bouwen die alle aparte stroomcircuits in de studio aan- en uitschakelt.
Dit is een foto van het eindresultaat:
Het linkse blok met schakelaars krijgt stroom van de stopcontacten op de FURMAN - P-2300 IT E en het rechtse blok met schakelaars krijgt stroom van de stopcontacten op de FURMAN - PL-PRO DMC E. Beide blanco schakelaars zijn een reserve schakelaar maar ze geven in het eerste blok ook aan waar de scheiding zit tussen de 2 van elkaar geïsoleerde banken met stopcontacten op de FURMAN - P-2300 IT E. Dit zorgt voor een extra gefilterde scheiding waardoor binnen het eerste blok de schakelaars links van de blanco schakelaars de schakelaar(s) rechts van de blanco schakelaar elkaar niet kunnen storen en vice-versa. Dus enkel de RR (= Recording Room) krijgt stroom van de 2de geïsoleerde bank met stopcontacten op de FURMAN - P-2300 IT E.
In het rechtse blok krijgen alle schakelaars stroom van de stopcontacten op FURMAN - PL-PRO DMC E maar deze heeft geen van elkaar geïsoleerde banken met stopcontacten. Maar hier geeft de blanco schakelaar de scheiding aan tussen 2 aparte stroomkabels die van de FURMAN - PL-PRO DMC E komen. Deze heeft namelijk 10 stopcontacten die elk 10 A aankunnen met een gemeenschappelijk totaal van max. 16 A. Dus als ik maar 1 stroomkabel zou gebruiken vanuit 1 stopcontact voor alle schakelaars in het rechtse blok dan beperk het max. stroomverbruik tot 10A. Door met 2 stroomkabels te werken vanuit 2 stopcontacten en de belasting min of meer evenredig te verdelen over beide kabels heb ik indien nodig wel de beschikking over de max. belasting van 16 A.
Nog enkele extra weetjes over de 'propere stroom' in de studio:
- Zowel de FURMAN - P-2300 IT E, de FURMAN - PL-PRO DMC E als de APC - SMX3000HV - Smart-UPS X 3000VA hebben een eigen netstroomaansluiting vanuit de zekeringkast in de machinekamer en zijn elk gezekerd met een 20 A automaat
- De APC - SMX3000HV - Smart-UPS X 3000VA zit niet standaard aangesloten tussen de netstroom en de FURMAN - P-2300 IT E maar kan door slechts 1 kabel te versteken eenvoudig geïntegreerd worden. De reden hiervoor is dat de APC - SMX3000HV - Smart-UPS X 3000VA erg luidruchtige ventilatoren heeft en ik hem dan ook enkel maar gebruik bij heel kritische sessies in de studio waarbij er op vlak van stroomvoorziening zeker niets fout mag gaan.
- Volgens de handleidingen bedraagt het gewicht van de toestellen:
- FURMAN - P-2300 IT E = 43 kg
- FURMAN - PL-PRO DMC E = 5,5 kg
- APC - SMX3000HV - Smart-UPS X 3000VA = 41 kg
En die 19" 'power rack' ziet er dan als volgt uit:
Op zowel de APC als op beide Furman Power Conditioners zijn LED meters aanwezig die o.a. het inkomende voltage laten zien en ze zijn het op de foto duidelijk niet met elkaar eens :-) Maar dit is normaal want volgens de handleidingen kunnen ze tot +/- 2 V afwijken en dan doen ze het eigenlijk best wel prima want het merendeel van de tijd laten ze alle 3 hetzelfde voltage zien. Dus misschien schommelde het voltage bij het nemen van de foto net op randje van 231 V en 232 V.
Btw, de 19" rack behuizing van DELOCK voor de schakelpaneel bestaat ook in het zwart maar deze was ten vroegste leverbaar in augustus 2026 dus had ik weinig andere keuze dan voor eentje in gebroken wit te gaan. Maar het lichtgrijze plastic paneel tussen de schakelaars in is ook alleen maar in het wit of grijs te verkrijgen en de schakelaars zijn sowieso wit dus denk ik dat gebroken wit uiteindelijk toch de juiste keuze is + eigenlijk vind ik het best nog wel mooi!
En om af te sluiten nog even volgende opmerking: die 'propere stroom' is echt wel een dingetje in de pro-audio wereld en al zeker bij audiofielen die beweren dat propere stroom je geluid dat uit de luidsprekers komt ook 'beter' zal doen klinken. Maar met die audiofielen ben ik het absoluut niet eens + die stelling valt ook wetenschappelijk niet te bewijzen. Mijn doel is eventuele harmonische vervuiling, hoogfrequente stoorsignalen en mogelijke tikjes en ontladingen uit de netstroom te filteren + vooral ook al mijn apparatuur in de studio zo goed mogelijk te beveiligen tegen problemen op het stroomnet en in het bijzonder dan tegen korte of lange stroompieken. Want het zal niet de eerste keer zijn dat er plots 380 V uit het stopcontact komt als er in de buurt aan het stroomnet gewerkt wordt. Ik heb het in ieder geval zelf al meegemaakt maar gelukkig zonder al teveel schade en dat was dankzij bovenvermelde Power Conditioning. Er zijn toen wel enkele LED lampen gesneuveld maar deze waren dan ook rechtstreeks aangesloten... op het stroomnet!
03 maart 2026
Vandaag start ik met een nieuw concept op mijn nieuwspagina's: speciale aandacht voor apparatuur of software die ik al lang gebruik maar die wat verstopt zit in de zeer uitgebreide pagina's met apparatuurlijsten van de studio. Het moeten niet altijd de grote nieuwe aankopen zijn die alle aandacht krijgen, soms zijn de kleine aankopen op zijn minst even belangrijk. Of is een klein softwarepakket in de loop der tijd uitgegroeid tot een instrument dat niet meer weg te denken valt in hedendaagse muziekproducties. Dit is er zo eentje...
Aandacht voor minder bekende details
in de studio:
Toontrack Superior Drummer 3
en alle SDX sound expansions
Ik kocht zopas de 29ste SDX sound expansion 'Drumopolis' voor Superior Drummer 3 geproduced door niemand minder dan Tony Visconti (waar ik heel lang geleden nog les van gekregen heb toen ik een workshop volgde voor muziekproducers) en opgenomen in de legendarische Metropolis Studios in Londen.
Ik gebruik Superior Drummer van Toontrack al sinds versie 2 (SD2) die uitgebracht werd in 2008 en opgevolgd werd door Superior Drummer 3 (SD3) in 2018.
Vele mensen uit het vak beschouwen SD3 als de Rolls-Royce van de virtuele drum productie software en ik ben daar geen uitzondering op. SD3 heeft ook zeer verdiend door de jaren heen al heel wat 'industry awards' ontvangen:
SD3 komt met een Core library van 230 GB aan drum samples waarvan het merendeel werd geproduced door George Massenburg. Er komt ook nog een heel uitgebreide set aan live ingespeelde MIDI grooves bij in de meest diverse muziekstijlen. Maar je kan SD3 ook gebruiken als een zeer uitgebreid virtueel drumstel live aangestuurd door een MIDI drumstel en ook dat heb ik gedaan door in 2013 meteen ook te investeren in een Roland TD-30KV V-Drums elektronisch drumstel (toen nog om samen met SD2 te gebruiken) om in 2017 uit te breiden naar een Roland TD-50KV V-Drums elektronisch drumstel met o.a. de digitale snare, digitaal ride cymbal en enkele jaren geleden ook de digitale hi-hat.
Bij SD2 werd het concept van 'sound expansions' toegevoegd met extra drum libraries en MIDI drum loops, maar dat bleef aanvankelijk nog een redelijk beperkt aanbod. Na de lancering van SD3 kwamen er echter geleidelijk nieuwe 'SDX sound expansions' op de markt specifiek voor gebruik met SD3. Het grote verschil met de vorige sound expansions voor SD2 is echter dat, net zoals bij de Core library van SD3, alle drumstellen nu met veel meer microfoons in de opnameruimte opgenomen/gesampeld werden waardoor de Core library en zo goed als alle SDX sound expansions nu volledig geschikt zijn voor immersief gebruik tot 11.1 systemen. En dus ook perfect voor gebruik in Dolby Atmos Music producties in 9.1.6 formaat zoals hier in de studio het geval is.
Ondertussen zijn er op 8 jaar tijd niet minder dan 29 SDX sound expansions beschikbaar die opgenomen in de meest legendarische studio's ter wereld door top producers en engineers. En hier wou ik toch eens graag even de focus op leggen want deze zijn alle 29 standaard beschikbaar in de studio voor wie dat niet mocht weten. Want ik vermeld hier geregeld nieuwe investeringen maar SDX sound expansions zijn zo van die investeringen die stuk per stuk het vermelden niet waard zijn, maar als je alles samen telt kom je al snel aan een stevig bedrag. Ik heb het even uitgerekend: de catalogusprijs vandaag voor een SDX sound expansions bedraagt 179 euro x 28 stuks = 5.012 euro + 279 euro voor de Orchestral Percussion SDX want die is 100 euro duurder wegens veel uitgebreider + nog 399 euro erbij voor de SD3 software met de Core library = 5.690 euro en dat vind ik toch zeker een aparte vermelding waard.
En als je het als sample data bekijkt nemen de SD3 Core library + de 29 SDX expansion packs in totaal 2.710 GB aan ruimte in op een SSD:
Dus als we 5.690 euro delen door 2.170 GB dan kost 1 GB aan sample data afgerond 2.62 euro wat eigenlijk best nog wel goed meevalt voor een sample library. Btw, aan de datum van de creatie van de Superior Drummer folder te zien werk ik op zijn minst sinds 3 juni 2013 met Superior Drummer. En ik heb het nog even wat verder nagekeken, ik heb een eerste mail van Toontrack waarin staat dat SD2 inderdaad op 3 juni 2013 bij Toontrack geregistreerd werd, dus ik werk ondertussen bijna 13 jaar met Superior Drummer.
Hier volgt een lijst van alle SDX sound expansions die op het moment dat je dit leest beschikbaar zijn in alfabetische orde, voor meer info over elke SDX sound expansion op zich kan je op de afbeelding klikken en kom je terecht op de product pagina van Toontrack zelf (waarom het mezelf moeilijk maken met telkens alle info samen te vatten op deze pagina als het ook makkelijk kan :-) Deze lijst zal dus telkens er een nieuwe SDX sound expansion uitkomt aangepast worden (laatste aanpassing: 03 maart 2026)
En welke vind ik nu de beste SDX sound expansion?
Dat is een hele moeilijke vraag want alles hangt af van de muziekproductie en wat past voor de ene productie is absoluut niet geschikt voor een andere... En het blijft mij nog steeds verbazen hoe met een drumstok op een trommel slaan in een opnameruimte zo verschillend kan klinken. Maar er zijn dan ook oneindig veel variabelen, zoals welke drumstok hoe hard geslagen wordt op welke trommel in welke opnameruimte met welke microfoon(s) gecapteerd op welke plaats in de opnameruimte geplaatst via welke microfoonvoorversterker(s) naar welke filter(s) en/of compressor(s) in of via welke mengtafel naar welk opnamemedium beluisterd via welke studio monitors. En dan praten we nog niet over de drumpartij zelf en zijn we nog helemaal niet aan het mixen.
En dat is dus net het handige van SD3 en al die SDX sound expansions want met bijna letterlijk één muisklik heb je een andere drumstok die slaat op een ander drumstel in een andere opnameruimte met andere opnamehardware en heb je bij manier van spreken (of zelfs letterlijk) op 10 minuten tijd 10 totaal verschillende drumstellen met elkaar vergeleken die opgenomen werden in totaal andere opnameomstandigheden. Vroeger (en vandaag eigenlijk nog steeds) kostte het op zijn minst een halve tot 1 extra dag studiotijd om een ander drumstel op te stellen en opnameklaar te maken, tenminste zolang je binnen dezelfde opnameruimte bleef, nu vlieg je met enkele muisklikken instant naar de beste opnamestudio's ter wereld waar de beste drumstellen speelklaar voor jou opgesteld staan. Zoals al eerder gezegd, SD3 blijft mij nog steeds verbazen... maar dat doe ik ook over het drinkwater dat uit de kraan komt en de elektriciteit in het stopcontact, zaken die we sowieso ook veel te vanzelfsprekend vinden...
Maar om terug te keren naar de voor mij beste SDX sound expansion, dan kom ik uiteindelijk toch uit bij de Orchestral Percussion SDX sound expansion denk ik... waar geen enkel drumstel op te vinden is :-)
01 februari 2026
Over veel te grote oogbollen en waarom ik eindelijk weer veel beter kan zien...
Enkele maanden geleden werden de natuurlijke ooglenzen in mijn ogen vervangen door kunstlenzen ten gevolge van snel gevorderde katarakt (staar). Dit is jaarlijks de meest uitgevoerde operatie in België en een zo goed als standaard procedure bij bejaarde mensen want katarakt is een klassieke ouderdomsziekte. Maar ik ben allesbehalve bejaard en bij mij was het helemaal geen kwestie van een operatie van een kwartiertje uitgevoerd door eender welke oogarts onder plaatselijke verdoving, wel integendeel... En dat verhaal wil ik toch graag even delen want ik heb een redelijk bizarre periode achter de rug.
Ik draag sinds ik 7 of 8 jaar oud ben een bril omdat ik bijziend ben en lang ging dat goed maar naarmate de jaren vorderden werd mijn zicht steeds slechter en slechter en de brillenglazen steeds dikker en dikker. Tot het stilaan stabiliseerde en vervolgens jarenlang stabiel bleef met een dioptrie van -8.25 (dioptrie = de sterkte van de benodigde brillenglazen). Maar 2 jaar geleden ging mijn zicht plots sterk achteruit, werd ontdekt dat allebei mijn ooglenzen katarakt hadden ontwikkeld en ging mijn bril naar dioptrie -9.25. En nog een jaar later bleek de katarakt nog veel erger geworden te zijn, ging de dioptrie van mijn bril meteen naar -13.00 en tijdens verdere testen bracht een nog hogere dioptrie geen enkele verbetering meer met zich mee.
De enige optie die nog restte was allebei de door katarakt aangetaste ooglenzen te vervangen door kunstlenzen en dan zouden alle problemen meteen definitief opgelost zijn. Dit is dan een phaco-emulsificatie (= het oplossen van de ooglens) + RLE (Refractive Lens Exchange = het vervangen van de ooglens door een kunstlens) en dat is dus zowat de meest uitgevoerde oogoperatie die er bestaat.
Maar dat was buiten mijn oogbollen gerekend want het was al lang geweten dat mijn oogbollen te groot zijn en na een lasermeting bleken deze ondertussen meer dan 5 mm groter en langer te zijn dan normaal (28 mm i.p.v. 23 mm). Mijn oogarts zei dat dit redelijk uitzonderlijk is en dat het vervangen van de ooglenzen niet mogelijk was zonder eerst een vitrectomie uit te voeren (= het verwijderen van het glasvocht uit de oogbol). Ze zei ook dat door de veel te grote oogbollen en mijn redelijk jonge leeftijd het een risicovolle operatie is omdat het glasvocht nog niet vanzelf is losgekomen van het netvlies (iets wat bij oudere mensen over het algemeen wel het geval is) waardoor het risico op een scheur in het netvlies of een gedeeltelijke of algehele loslating van het netvlies relatief groot is met mogelijke blindheid tot gevolg. Uiteindelijk heeft de oogarts mij dan in november 2024 doorverwezen naar prof. Stalmans van het UZ Leuven omdat hij daar als één van de weinige oogchirurgen in België in gespecialiseerd is (prof. Stalmans werd in 2017 door het televisieprogramma 'Topdokters' gevolgd).
Vervolgens heeft het tot juli 2025 geduurd vooraleer ik voor de eerste keer bij prof. Stalmans terecht kon en 2 maanden later na heel wat onderzoeken in het UZ Leuven werden de definitieve afspraken voor de 2 operaties gemaakt. Opmerkelijk: de katarakt was nog erger geworden (en dus de ooglenzen waren nog donkerder, taaier en dikker geworden) waardoor de uiteindelijke lasermeting een dioptrie liet zien die was opgelopen van -13.00 tot maar liefst -21.00. Er werd uiteindelijk gekozen om kunstlenzen in te planten die naar een definitieve dioptrie van -3.00 gaan i.p.v. 0.00 (= geen bril) voor allebei de ogen omdat ik graag een bril wil blijven dragen (ben ik al meer dan 50 jaar gewoon + een bril dragen heeft ook voordelen want brillenglazen beschermen je ogen en dus ook de kunstlenzen tegen wind, zand, UV-straling, enz...). Het blijkt trouwens sowieso erg moeilijk te zijn om met kuntlenzen exact op dioptrie 0.00 uit te komen want alles hangt af van hoe de kunstlens zich uiteindelijk innestelt in het lenszakje waardoor de kans toch redelijk groot is dat je uiteindelijk toch nog een licht corrigerende bril nodig zal hebben met dioptrie 0.25 of -0.25 of nog sterker.
De laatste keer met een bril met dioptrie -13.00, let op hoe smal mijn hoofd lijkt door de brillenglazen heen gezien...
En ra ra welk oog werd het eerst geopereerd?
Allebei de operaties werden uitgevoerd onder algehele verdoving op 10 en 13 oktober 2025, duurden telkens ongeveer anderhalf uur met telkens 2 dagen ziekenhuisverblijf erbij. Normaal zitten er 2 weken tussen operaties aan allebei de ogen maar bij mij zat er slechts een weekend tussen omdat het veel te belastend voor de hersenen zou zijn om 2 weken lang met een gecorrigeerd oog met dioptrie -3.00 en een oog met dioptrie -21.00 rond te moeten lopen.
De eerste operatie aan mijn rechteroog verliep perfect, bij de tweede operatie aan het linkeroog waren er echter complicaties en was er tijdens de vitrectomie inderdaad een scheur in het netvlies ontstaan. De genezing van het rechteroog verliep snel en goed, het linkeroog is tot op vandaag nog steeds niet 100% genezen, maar het zicht is met allebei de ogen wel zéér goed. Ik heb ondertussen ook al mijn definitieve nieuwe multifocale bril met rechts dioptrie -3.25 en links -3.00 dus ook hier was het moeilijk om perfect op -3.00 uit te komen. De laatste keer dat ik zo een lage dioptrie had is zeker 45 jaar geleden en in principe blijft dit zo voor de rest van mijn leven.
De tweede operatie is achter de rug en net terug op de kamer, maar ik wist nog niet dat er complicaties waren geweest...
En zeer zeldzaam: mijn hand zonder mijn oude getrouwe zilveren ringen...
Nog enkele leuke en soms redelijk bizarre ervaringen en weetjes:
- het rechteroog werd gevuld met water waardoor ik meteen terug goed kon zien
- mijn linkeroog werd gevuld met lucht om een gel op zijn plaats te houden die het gescheurde netvlies fixeerde waardoor ik lange tijd weinig tot niets kon zien. Je kan namelijk niet doorheen lucht in het oog kijken omdat lucht geen intermediair optisch medium is zoals bv. het water in het rechteroog of het glasvocht dat van nature in het oog aanwezig is
- bij de eerste test voor mijn linkeroog de dag na de operatie was de 'VT test' en het resultaat was 'VT 0.5m' wat letterlijk wil zeggen "Vinger Test 0,5 meter", m.a.w. ik kon enkel het verschil tussen 1 of 2 opgestoken vingers zien op een afstand van maximum een halve meter
- die lucht in het linkeroog werd door het oog vanzelf vervangen door nieuw aangemaakt glasvocht dus ik heb letterlijk mijn oog terug zien vollopen met glasvocht over een periode van 6 tot 8 weken tijd
- maar het bizarre is dat je netvlies alles ondersteboven 'ziet' omdat de ooglens het beeld dat van buiten komt ondersteboven op je netvlies projecteert (net zoals in een fotocamera het geval is) waardoor het oog zich in werkelijkheid onderaan weer met glasvocht begon te vullen maar je ziet het vanaf de bovenkant vullen. Dat glasvocht is weliswaar nog erg vuil maar is wel doorzichtbaar dus na verloop van tijd kan je boven de luchtbel heen kijken terwijl je in werkelijkheid onder de luchtbel heen kijkt
- eens de scheiding tussen lucht en glasvocht zich ongeveer in het midden van je oog bevindt, heb je als je je hoofd heen en weer beweegt letterlijk een perfecte waterpas in je oog en zag ik enkele weken lang overal alles wat scheef was. En dat is even schrikken want dan zie je wat er allemaal niet waterpas staat in de wereld, van kaders, schilderijen en beeldschermen aan de muur, over verkeers- en reclameborden op straat tot dakgoten, muren en zelfs nokken van daken + je kan dit ook niet 'niet zien' dus het is best wel een dingetje...
- als het oog bijna gevuld is, blijft er onderaan iets wat lijkt op een klein vuil plasje over (erg vergelijkbaar met een restje rode wijn in een wijnglas) waar je heel leuk mee heen en weer kan klotsen, terwijl je in werkelijkheid omhoog kijkt naar het restje lucht dat nog bovenop het glasvocht zit waarbij er vuil (o.a. rode bloedcellen) bovenop het glasvocht drijft
- dit plasje wordt dan kleiner en kleiner tot het een zwarte druppel wordt, dan een luchtbelletje met een zwart randje, een zwart stipje, een piepklein wit luchtbelletje, tot het uiteindelijk helemaal verdwijnt
- en dan heb ik het nog niet gehad over de sierlijke patronen die het vele vuil in het glasvocht maken, in het begin was het net alsof er iemand met een zwarte viltstift letters in je oog schrijft, dan worden dat zigzaggende gordijnen met honderden zwarte puntjes, dan slierten van zwarte puntjes die steeds fijner worden tot het glasvocht uiteindelijk weer zo goed als perfect helder is
- een mens heeft een primair oog en een secundair oog (is te vergelijken met rechtshandig of linkshandig zijn). Mijn primaire oog is het linkeroog dus toen ik met dat oog nog niet goed zag, werd voor mijn hersenen mijn rechteroog tijdelijk het primaire oog. Na verloop van tijd kon ik met mijn linkeroog echter terug beter en beter zien en op een avond zat ik TV te kijken en plotseling schakelden mijn hersenen terug naar het linkeroog als primaire oog. Dit was een zeer bijzondere ervaring, het was een erg gelukzalig en bevredigend gevoel, het was vergelijkbaar met na een lange reis weer terug thuiskomen want plots zag de wereld er weer uit zoals hij er altijd al had uitgezien. En het was een zeer duidelijk bewijs dat het de hersenen zijn die 'zien' en niet de ogen zelf want het enige wat ogen doen is licht omzetten in zenuwpulsen die de hersenen dan interpreteren tot het beeld dat je letterlijk enkel in je hoofd ziet. Dus plots hadden de hersenen weer voldoende informatie van het linkeroog ontvangen om terug het oude vertrouwde beeld samen te stellen, heel bizar...
- oh ja, ik heb ondertussen ook de definitieve rekening ontvangen, de operaties samen kostten meer dan 15.000 euro, waarvan slechts 348,48 euro voor de 2 kunstlenzen zelf inclusief forfaitaire kosten (één lensje op zichzelf kost zelfs maar 74,37 euro)... Maar ik heb uiteraard een goede hospitalisatieverzekering waardoor het mij uiteindelijk zo goed als niets gekost heeft
Achteraf gezien had ik misschien toch beter voor dioptrie 0.00 gekozen want ondanks het feit dat die kunstlenzen zeer goed zijn is er iets wat kunstlenzen niet kunnen ten opzichte van je natuurlijke ooglenzen en dat is: zich automatisch scherp kunnen stellen op iets. Het gevolg is dat een multifocale bril om zowel dichtbij als veraf mee te zien minder vloeiend werkt dan vroeger het geval was. Maar er is nog steeds de mogelijkheid om voor 2 monofocale brillen te gaan, eentje om ver mee te zien en een computerbril om dichtbij mee te zien. Maar daarvoor wacht ik nog even af tot mijn hersenen helemaal aan de multifocale glazen gewend zijn.
Samengevat was het een heel avontuur voor mij (nog los van het mogelijke risico om het zicht in één of allebei de ogen te verliezen), enerzijds met heel veel ongemakken, maar anderzijds ook met wonderlijke visuele effecten in mijn linkeroog en in mijn hersenen door het zich tergend traag terug vullen van het linkeroog met glasvocht, effecten die je wellicht maar één keer in je leven meemaakt...
En nu kan ik eindelijk alles op de beeldschermen in de studio weer prima zien, de kleine lettertjes onder de knoppen op de synthesizers lezen én de handleiding van de microgolfoven + deze uitkomst is definitief en daar kan ik alleen maar heel erg blij mee zijn. Uitroepteken!
Gelukkig nieuwjaar!
Copyright © 1995-2026 van Delta Music Belgium - Pro Tools | HDX Studio - Rummenweg 30 - 3800 Sint-Truiden - België
Alle rechten voorbehouden
Privacyverklaring en cookiebeleid
Alle productnamen, logo's en merken zijn eigendom van hun respectievelijke eigenaren.
Alle bedrijfs-, product- en servicenamen die op deze website worden gebruikt, dienen uitsluitend ter identificatie.
Het gebruik van deze namen, logo's en merken impliceert geen endorsement.
